Το 1905. Ύστερα ή αντίδραση. Την αντίδραση εγγυήθηκαν ο αυταρχισμός και το διπλό παιχνίδι του έμπορου και του εργοστασιάρχη.

Η αντίδραση δημιούργησε μια τέχνη και ένα τρόπο ζωής, κατ’ εικόνα και ομοίωση της, σύμφωνα με το γούστο της. Η τέχνη των συμβολιστών (Biely, Bal’mont) των μυστικιστών (Ciulkov, Hippius) και των σεξουαλικά ψυχοπαθών (Rozanov) ανταποκρίνεται στη ζωή των φιλισταίων μικροαστών.

Τα επαναστατικά κόμματα εφόρμησαν στη ζωή, η τέχνη ξεσηκώθηκε για να πλήξει την αισθητική νοοτροπία.

Η πρώτη ιμπρεσιονιστική αναλαμπή, ήρθε το 1909 (συλλο­γή Το φυτώριο των δικαστών).

Η αναλαμπή αναζωογονήθηκε για τρία χρόνια. Την ζωογόνησαν με τον φουτουρισμό.

Πρώτο βιβλίο της ένωσης των φουτουριστών: Χαστούκι στο γούστο τον κοινού 1914: D. Burljuk, Kamenskij, Krucionych, Majakovskij, Chlebnikov.

Το παλιό σύστημα αξιολόγησε σωστά την εργαστηριακή δραστηριότητα των μελλοντικών δυναμιτιστών.

Απάντησε στους φουτουριστές με την λογοκρισία, με την απαγόρευση του λόγου, με την υλακή και τα ουρλιαχτά ολόκληρου του τύπου.

Αυτονόητο ότι ο καπιταλιστής δεν υποστήριξε ποτέ τούς στίχους-επιπλήξεις μας, τις γραμμές-ρήγματά μας.

Η περικύκλωση από μέρους της θρησκευτικής ζωής, εξώ­θησε τους φουτουριστές στην συμπεριφορά της χλεύης με τις κίτρινες μπλούζες και τα χρωματισμένα πρόσωπα.

Αυτοί οι λίγο «ακαδημαϊκές» μέθοδοι πάλης, η προαίσθηση της μελλοντικής εκτόξευσης απομάκρυναν αμέσως τους οπα­δούς του αισθητισμού πουείχαν προσχωρήσει στο κίνημα (Kandinsky, οπαδοί του «Φάντη των πινάκων» κ.λπ.).

Σε αντάλλαγμα, όποιος δεν είχε τίποτα να χάσει συνδέθηκε με τον φουτουρισμό ή καλύφτηκε με το όνομα του (Scerscene-vic, Igor Severianin, η «Ουρά του γαϊδάρου» κ.λπ.).

Το φουτουριστικό κίνημα, οδηγημένο από καλλιτέχνες λίγο έμπειρους στην πολιτική, χρωματίστηκε μερικές φορές με τα χρώματα της αναρχίας. Δίπλα στους ανθρώπους τού μέλλοντος, υπήρχαν οι ξανανι­ωμένοι που έκρυβαν την αισθητική αποσύνθεση κάτω από την σημαία της αριστεράς.

Ο πόλεμος του 1914 στάθηκε το πρώτο εδώλιο της κοινω­νικής δοκιμασίας.

Οι ρώσοι φουτουριστές διέκοψαν οριστικά με τον ιμπερια­λισμό του Marinetti, που ήδη είχαν αποδοκιμάσει κατά τη διάρκεια της παραμονής του στη Μόσχα (1913).

Οι φουτουριστές υπήρξαν οι πρώτοι και οι μοναδικοί στην ρώσικη τέχνη που σκεπάζοντας τα σαλπίσματα των πολεμόφιλων (Gorodeckij, Gumilëv και άλλων) καταράστηκαν τον πόλεμο, αγωνιζόμενοι εναντίον του με όλα τα όπλα της τέχνης (Ο Πόλεμος και Το Σύμπαν του Majakovskij).

Ο πόλεμος σήμανε την αρχή της φουτουριστικής κάθαρ­σης (αποσπάστηκαν οι «Ενδιάμεσοι» και ο Severianin πήγε στο Βερολίνο).

Ο πόλεμος άρχισε να προσβλέπει στην αυριανή επανάσταση (Σύννεφο με παντελόνια) .

Η επανάσταση του Φεβρουαρίου βάθυνε την κάθαρση διασπώντας τον φουτουρισμό σε «δεξιά» και «αριστερά».

Οι δεξιοί έγιναν μια ηχώ των δημοκρατικών θέσεων (τα επίθετα τους βρίσκονται στο Ολόκληρη η Μόσχα).

Οι αριστεροί που περίμεναν τον Οκτώβρη βαφτίστηκαν «μπολσεβίκοι της τέχνης» (Majakovskij, Burljuk, Krucionych).

Σ’ αυτό το φουτουριστικό γκρουπ συμμετείχαν οι πρώτοι φουτουριστές «παραγωγοί» (Brik, Arvatov) και οι κονστρουκτιβιστές (Rodcenko, Lavinski).

Red and YellowΟι φουτουριστές, ήδη από τα πρώτα βήματα, ήδη από το ανάκτορο Kscesinskaia, προσπάθησαν να συμφωνήσουν με τις ομάδες των συγγραφέων – εργατών (πρώην Proletkult) αλλά αυτοί οι συγγραφείς πίστευαν (κρίνοντας από τα έργα) ότι το επαναστατικό πνεύμα εξαντλήθηκε σ’ ένα περιεχόμενο προ­παγανδιστικό και παρέμειναν στο επίπεδο της φόρμας, των καθαρά αντιδρώντων, ανίκανων για συνοχή.

Ο Οκτώβρης εξυγίανε, έβαλε τάξη, αναδιοργάνωσε. Ο φουτουρισμός έγινε το αριστερό μέτωπο των τεχνών,. Δηλαδή «εμείς». Ο Οκτώβρης μας έμαθε να δουλεύουμε.

Από τις 25 του Οκτώβρη αρχίσαμε την δουλειά.

Είναι προφανές, μπροστά στους διανοούμενους πού το έβαζαν στα πόδια, δεν εξέτασαν επί χρόνο τις αισθητικές μας πεποιθήσεις.

Εμείς ιδρύσαμε τον εικαστικό, θεατρικό και μουσικό το­μέα, που τότε ήταν επαναστατικοί, και οδηγήσαμε τούς φοιτητές στην κατάληψη των ακαδημιών.

Πέρα από την οργανωτική δουλειά, δώσαμε τα πρώτα οκτωβριανά έργα (ο Tatlin το Μνημείο της Τρίτης Διεθνούς, το Μυστήριο και Kωμικό σε σκηνοθεσία τού Meyerhold, Sten ‘ka Jtazin του Kamenskij).

Δεν παριστάναμε τούς «εστέτ», δεν δημιουργήσαμε από έρωτα για εμάς τους ίδιους. Εφαρμόσαμε τις μεθόδους δουλειάς μας στην καλλιτεχνική – προπαγανδιστική δραστηρι­ότητα, πού απαιτούσε ή επανάσταση (οι προκηρύξεις της Rosta, οι επιφυλλίδες κ.λπ.).

Με τον σκοπό να προπαγανδίσουμε τις ιδέες μας εκδώσα­με μια εφημερίδα, την Iskusstvo kommuny και οργανώσαμε συζητήσεις και ποιητικές εκδηλώσεις στα εργαστήρια και στα εργοστάσια.

Οι ιδέες μας κατέκτησαν το εργατικό κοινό. Η συνοικία του Vyborg οργάνωσε μια ομάδα «κομμουνιστών φουτουριστών».

Το κίνημα της τέχνης μας αποκάλυψε την δύναμη μας μέσα από τη δημιουργία προπυργίων του αριστερού μετώπου σε όλη την επικράτεια.

Σε ίδιο χρόνο αναπτύχθηκε η δουλειά των συντρόφων στην παραμεθόρια Ανατολή (περιοδικό Tvorcestvo) που θεωρητι­κά επιβεβαίωσαν το κοινωνικά αναπόφευκτο του δικού μας ρεύματος, την ολική μας συγχώνευση με τον Οκτώβρη (Ciugiak, Aseev, Palmov). To Tvorcestvo, που ήταν αντίθετο σε κάθε είδος αγγαρείας, ανέλαβε όλο το βάρος του αγώνα για μια καινούργια κουλτούρα στην Ανατολική Δημοκρατία και στη Σιβηρία.

Αφού έγινε αντιληπτό με σταδιακή απογοήτευση ότι η σοβιετική εξουσία συνέχιζε να υπάρχει, οι ακαδημαϊκοί μεμο­νωμένοι ή σε μικρές ομάδες άρχισαν να κτυπούν τις πόρτες των επιτροπών του λαού.

Χωρίς να διατρέχουν τον κίνδυνο να δεσμευτούν σε μια υπεύθυνη δουλειά, η σοβιετική εξουσία πρόσφερε σ’ αυτούς ή μάλλον στα ευρωπαϊκά τους ονόματα, την δυνατότητα να δουλεύουν σε θεσμούς εκπαιδευτικούς και πολιτιστικούς.Monument to the Third International

Από αυτό ξεκίνησε η συκοφαντική εκστρατεία ενάντια στην τέχνη της αριστεράς που κατέληξε πανηγυρικά στην απαγόρευση της Iskussivo Kommuny.

Η κυβέρνηση απασχολημένη στα μέτωπα και δεσμευμένη από την κρίση, λίγο ενδιαφέρθηκε για τις αισθητικές συζητή­σεις, πρόσεξε μόνο ότι τα μετόπισθεν δεν έκαναν πολύ θόρυβο και μάς κάλεσε να σεβαστούμε τα πιο «επιφανή» ονόματα.

Σήμερα υπάρχει μια εκεχειρία ως προς τον πόλεμο και τη σιτοδεία. Το Lef ανέλαβε να παρουσιάσει το πανόραμα της τέχνης της Ε.Σ.Σ.Δ., να δείξει την προοπτική και να καταλά­βει τον χώρο που του αρμόζει.

Η τέχνη της Ε.Σ.Σ.Δ. την πρώτη Φεβρουαρίου του 1923.

1.Η προλεταριακή τέχνη. Ένα μέρος των προλεταριακών συγγραφέων επισημοποιήθηκε και καταπιέζει μ’ ένα λεξιλό­γιο γραφειοκρατικό αν όχι κιόλας με την επανάληψη του πολιτικού αλφάβητου. Ένα άλλο μέρος έπεσε στην επιρροή του ακαδημαϊσμού και θυμάται τον Οκτώβρη μόνο με την ετικέτα των οργανώσεων. Ένα τρίτο μέρος, το καλύτερο, επανεκπαιδεύεται μετά τα ρόδινα χρώματα του Biely, πάνω στα δικά μας έργα και πιστεύουμε θα βαδίσει μαζί μας.

2. Η επίσημη λογοτεχνία. Στη θεωρία της τέχνης ο καθένας επαγγέλλεται μια προσωπική άποψη. Στην πράξη τα περιοδικά βρίθουν απ’ όλα τα ονόματα με μεγάλο τιράζ.

3. Η «νέα» λογοτεχνία. (Αδελφοί του Serapione κ.λπ.) αφοί αφομοίωσε και ζωογόνησε τις δικές μας μεθόδους, τις καρυκεύει με μεθόδους συμβολιστικές και με μεγάλη έπαρση τις προσαρμόζει στο κοινό της ΝΕΠ.

4. Η μεγάλη στροφή. Από την Δύση υπάρχει η επιδρομή επιφανών δασκάλων. Ο Aleksei Tolstoi ήδη τινάζεται με το λευκό άλογο της συνολικής παρουσίασης των έργων για μια θριαμβευτική είσοδο στη Μόσχα.

5. Τέλος, βιάζοντας κάθε εξωραϊστική προοπτική επεμβαί­νουν σε διάφορα σημεία, μεμονωμένοι οι αριστεροί. Άνθρωποι και οργανισμοί, (Το Ινστιτούτο της καλλιτεχνικής παιδεί­ας, τα τεχνικά-καλλιτεχνικά εργαστήρια, το Ινστιτούτο Θεα­τρικής Τέχνης, ή οργάνωση για την μελέτη της ποιητικής γλώσσας κ.λπ.). Μερικοί προσπαθούν ηρωικά να καλλιεργή­σουν μόνοι τους ένα έδαφος πολύ σκληρό, άλλοι με τις λίμες των στίχων ήδη λιμάρουν τις αλυσίδες της παρελθοντολογίας.

Το Lef πρέπει να συγκεντρώσει τις δυνάμεις της αριστεράς. Το Lef πρέπει να επιθεωρήσει τις παρατάξεις του απομακρύ­νοντας το παρελθόν. Το Lef πρέπει να ενοποιήσει το μέτωπο για να απειλήσει την παρελθοντολογία, για να φτάσει στην κατάκτηση μιας καινούργιας κουλτούρας.

Πηγές: Το μανιφέστο βρίσκεται αυτούσιο στο βιβλίο του Mario de Micheli με τίτλο “Οι Πρωτοπορίες της Τέχνης του Εικοστού Αιώνα” από τις εκδόσεις “Οδυσσέας”. Στη πρώτη φωτογραφία απεικονίζεται ο Vladimir Majakovskij. Η δεύτερη περιλαμβάνει το έργο του Rodchenko, Alexander Mikhailovich με τίτλο “Κόκκινο και Κίτρινο” και φιλοτεχνήθηκε μες στη δεκαετία του 1910. Στη τρίτη απεικονίζεται το “Μνημείο της Τρίτης Διεθνούς” του Vladimir Tatlin που κατασκευάστηκε το 1919 – 1920.

πηγή http://parallhlografos.wordpress.com/

Advertisements